חזור לתיקייה: שיעורי בית

גליון 4

חיפוש בתיקיה
Ctrl K
לחץ כאן או הקש Ctrl K כדי לחפש בכל התיקיה
  • תרגיל 1
  • תרגיל 2
  • תרגיל 3
  • תרגיל 4
  • תרגיל 5
  • תרגיל 6

גליון 4

02340125

אלגוריתמים נומריים

רשימות הרצאה לקריאה בשבת

גליון 4

הופק מתוך תקיית התואר של שקד

uni-folder.vercel.app

תרגיל 1

תרגיל (1 [א])

הציעו דרך לחשב את פירוק שור של מטריצה לכסינה AAA באמצעות שימוש בפירוק QRQRQR.
שימו : ערכיה העצמיים של AAA אינם בהכרח ממשיים.

כיוון שהמטריצה לכסינה, קיימים SSS ו-DDD עבורם S−1ASS^{-1}ASS−1AS.
נקח את המטריצה SSS ונפעיל עליה פירוק QRQRQR. נקבל S=QRS=QRS=QR. בשל היות SSS הפיכה RRR הפיכה גם כן.
נציב את הפירוק למשוואת הלכסון ונקבל:

S−1AS=(QR)−1A(QR)=R−1QHAQR=DS^{-1}AS=(QR)^{-1}A(QR)=R^{-1}Q^HAQR=DS−1AS=(QR)−1A(QR)=R−1QHAQR=D

נעביר את ההכפלות של RRR והיפוכו לאגף השני ונקבל

QHAQ=RDR−1=TQ^HAQ=RDR^{-1}=TQHAQ=RDR−1=T

TTT משולשת עליונה כי היא מכפלה של מטריצות משולשות עליונות.

תרגיל (1 [ב])

הראו שמטריצה סימטרית חיובית מוגדרת AAA תמיד ניתנת לפירוק צ'ולסקי A=MMtA=MM^tA=MMt כאשר MMM מטריצה משולשת תחתונה.
הדרכה: השתמשו בעבודה שמטריצה סימטרית חיובית מוגדרת ניתנת לפירוק ספקטרלי ולאחר מכן השתמשו בפירוק QRQRQR.

המטריצה AAA סימטרית וחיובית מוגדרת ולכן ניתן לפרקה בפירוק ספקטרלי כאשר QQQ אורתונורמלית ו-DDD אלכסונית:

A=QDQt=QD12D12Qt=BBtA=QDQ^t=QD^{\frac{1}{2}}D^{\frac{1}{2}}Q^t=BB^tA=QDQt=QD21​D21​Qt=BBt

נבצע פירוק QRQRQR ל-BtB^tBt כך: Bt=QRB^t=QRBt=QR ואז: B=RtQtB=R^tQ^tB=RtQt ונקבל:

A=RtQtQR=RtRA=R^tQ^tQR=R^tRA=RtQtQR=RtR

RtR^tRt היא משולשת תחתונה מהגדרת פירוק QRQRQR ולכן, קיים פירוק צ'ולסקי ל-AAA בהכרח.

תרגיל 2

תרגיל (2 [א])

ראינו בכיתה כי עבור מטריצה A∈Rm×nA \in \mathbb{R}^{m\times n}A∈Rm×n שדרגתה rrr, הפירוק לערכים סינגולריים ניתן ע"י A=UΣVtA=U\Sigma V^tA=UΣVt, כאשר U∈Rm×mU \in \mathbb{R}^{m\times m}U∈Rm×m ו-V∈Rn×nV \in \mathbb{R}^{n\times n}V∈Rn×n אורתוגונלית ו-Σ=diag(σ1,…,σr,0,…,0)∈Rm×n\Sigma=diag(\sigma_{1},\dots,\sigma_{r},0,\dots,0)\in \mathbb{R}^{m\times n}Σ=diag(σ1​,…,σr​,0,…,0)∈Rm×n אלכסונית.
הגדרנו את המטריצה ההופכית המוכללת A†=VΣ†UtA^{\dagger}=V\Sigma ^{\dagger}U^tA†=VΣ†Ut כאשר למטריצה אלכסונית מוגדר ההיפוך המוכלל ע"י Σ†=diag(1σ1,…,1σr,0,…,0)\Sigma ^{\dagger}=diag\left( \frac{1}{\sigma_{1}},\dots, \frac{1}{\sigma_{r}},0,\dots,0 \right)Σ†=diag(σ1​1​,…,σr​1​,0,…,0).

הראו כי (A†)t=(At)†(A^{\dagger})^t=(A^t)^{\dagger}(A†)t=(At)†.

הוכחה:

(A†)t=(VΣ†Ut)t=U(Σ†)tVt=U(Σ†)tVt=(VΣtUt)†=((UΣVt)t)†=(At)†(A^{\dagger})^t=(V\Sigma ^{\dagger}U^t)^t=U(\Sigma ^{\dagger})^tV^t=U(\Sigma ^{\dagger})^tV^t=(V\Sigma^t U^t)^{\dagger}=((U\Sigma V^t)^t)^{\dagger}=(A^t)^{\dagger}(A†)t=(VΣ†Ut)t=U(Σ†)tVt=U(Σ†)tVt=(VΣtUt)†=((UΣVt)t)†=(At)†

∎

תרגיל (2 [ב])

הראו כי במקרה בו AAA בעלת דרגת עמודות מלאה, מתקיים השוויון A†=(AtA)−1AtA^{\dagger}=(A^tA)^{-1}A^tA†=(AtA)−1At.

הוכחה:

(AtA)−1At ⁣= ⁣(VΣtUtUΣVt)−1VΣtUt ⁣= ⁣(VΣtΣVt)−1VΣtUt ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣=↓V−1=Vt ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣V(ΣtΣ)−1VtVΣtUt ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣=↓VtV=I ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣V(ΣtΣ)−1ΣtUt(A^tA)^{-1}A^t\!=\!(V\Sigma^t U^tU\Sigma V^t)^{-1}V\Sigma^t U^t\!=\!(V\Sigma^t\Sigma V^{t})^{-1}V\Sigma^t U^t \!\!\!\!\!\!\!\underset{\begin{matrix} \downarrow \\ V^{-1}=V^t \end{matrix}}{=}\!\!\!\!\!\!\! V(\Sigma^{t}\Sigma)^{-1}V^tV\Sigma^t U^t \!\!\!\!\!\underset{\begin{matrix} \downarrow \\ V^tV=I \end{matrix}}{=}\!\!\!\!\!\!V(\Sigma^t\Sigma)^{-1}\Sigma^t U^t(AtA)−1At=(VΣtUtUΣVt)−1VΣtUt=(VΣtΣVt)−1VΣtUt↓V−1=Vt​=​V(ΣtΣ)−1VtVΣtUt↓VtV=I​=​V(ΣtΣ)−1ΣtUt

נשים לב כי AAA בעלת דרגה מלאה ולכן, לפי הגדרת Σ\SigmaΣ אין שורות אפסים ב-Σ\SigmaΣ ולכן היא הפיכה, שכן היא אלכסונית ללא שורות אפסים ולכן שורותיה בת"ל.

(ΣtΣ)−1=(Σ−1)2=(1σ121σ22⋱1σn2)(\Sigma^t\Sigma)^{-1}=(\Sigma^{-1})^2=\begin{pmatrix} \frac{1}{\sigma_{1}^2} \\ & \frac{1}{\sigma_{2}^2} \\ & & \ddots \\ & & & \frac{1}{\sigma_{n}^2} \end{pmatrix}(ΣtΣ)−1=(Σ−1)2=​σ12​1​​σ22​1​​⋱​σn2​1​​​

לכן נקבל כי:

(ΣtΣ)−1Σt=(1σ121σ22⋱1σn2)(σ1σ2⋱σn)=(1σ11σ2⋱1σn)=↓הגדרהΣ†(\Sigma^t\Sigma)^{-1}\Sigma^t=\begin{pmatrix} \frac{1}{\sigma_{1}^2} \\ & \frac{1}{\sigma_{2}^2} \\ & & \ddots \\ & & & \frac{1}{\sigma_{n}^2} \end{pmatrix}\begin{pmatrix} {\sigma_{1}} \\ & {\sigma_{2}} \\ & & \ddots \\ & & & {\sigma_{n}} \end{pmatrix}=\begin{pmatrix} \frac{1}{\sigma_{1}} \\ & \frac{1}{\sigma_{2}} \\ & & \ddots \\ & & & \frac{1}{\sigma_{n}} \end{pmatrix} \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ \R{\text{הגדרה}} \end{matrix}}{=}\Sigma ^{\dagger}(ΣtΣ)−1Σt=​σ12​1​​σ22​1​​⋱​σn2​1​​​​σ1​​σ2​​⋱​σn​​​=​σ1​1​​σ2​1​​⋱​σn​1​​​↓הגדרה​=​Σ†

ולכן מתקיים:

(AtA)−1At=VΣ†Ut=↓הגדרהA†(A^tA)^{-1}A^t=V\Sigma ^{\dagger}U^t \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ \R{\text{הגדרה}} \end{matrix}}{=}A^{\dagger}(AtA)−1At=VΣ†Ut↓הגדרה​=​A†

∎

תרגיל (2 [ג])

הראו כי AA†A=AAA^{\dagger}A=AAA†A=A וכי AtAA†=AtA^tAA^{\dagger}=A^tAtAA†=At.

הוכחה:
משוואה ראשונה:

AA†A=UΣVtVΣ†UtUΣVt=↓UtU=IVtV=IUΣΣ†ΣVtAA^{\dagger}A=U\Sigma V^tV\Sigma ^{\dagger}U^tU\Sigma V^t \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ U^tU=I \\ V^tV=I \end{matrix}}{=}U\Sigma\Sigma ^{\dagger}\Sigma V^tAA†A=UΣVtVΣ†UtUΣVt↓UtU=IVtV=I​=​UΣΣ†ΣVt

נביט על ΣΣ†Σ\Sigma\Sigma ^{\dagger}\SigmaΣΣ†Σ:

ΣΣ†Σ=Σ(1σ1⋱1σr0⋱0) ⁣ ⁣(σ1⋱σr0⋱0) ⁣ ⁣= ⁣Σ ⁣(1⋱10⋱0)\Sigma\Sigma ^{\dagger}\Sigma=\Sigma \begin{pmatrix} \frac{1}{\sigma_{1}} \\ & \ddots \\ & & \frac{1}{\sigma_{r}} \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}\!\!\begin{pmatrix} \sigma_{1} \\ & \ddots \\ & & \sigma_{r} \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}\!\!=\!\Sigma\! \begin{pmatrix} 1 \\ & \ddots \\ & & 1 \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}ΣΣ†Σ=Σ​σ1​1​​⋱​σr​1​​0​⋱​0​​​σ1​​⋱​σr​​0​⋱​0​​=Σ​1​⋱​1​0​⋱​0​​ ΣΣ†Σ= ⁣ ⁣(σ1⋱σr0⋱0) ⁣ ⁣ ⁣(1⋱10⋱0)=(σ1⋱σr0⋱0)=Σ\Sigma\Sigma ^{\dagger}\Sigma=\!\!\begin{pmatrix} \sigma_{1} \\ & \ddots \\ & & \sigma_{r} \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}\!\!\!\begin{pmatrix} 1 \\ & \ddots \\ & & 1 \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}=\begin{pmatrix} \sigma_{1} \\ & \ddots \\ & & \sigma_{r} \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}=\SigmaΣΣ†Σ=​σ1​​⋱​σr​​0​⋱​0​​​1​⋱​1​0​⋱​0​​=​σ1​​⋱​σr​​0​⋱​0​​=Σ

לכן מתקיים:

AA†A=UΣVt=AAA^{\dagger}A=U\Sigma V^t=AAA†A=UΣVt=A

משוואה שנייה:

AtAA†=VΣtUtUΣVtVΣ†Ut=↓UtU=IVtV=IVΣtΣΣ†Ut=VΣ2Σ†UtA^tAA^{\dagger}=V\Sigma^tU^tU\Sigma V^tV\Sigma ^{\dagger}U^t\underset{\begin{matrix} \downarrow \\ U^tU=I \\ V^tV=I \end{matrix}}{=} V\Sigma^t\Sigma\Sigma ^{\dagger}U^t=V\Sigma^2\Sigma ^{\dagger}U^tAtAA†=VΣtUtUΣVtVΣ†Ut↓UtU=IVtV=I​=​VΣtΣΣ†Ut=VΣ2Σ†Ut

נבצע דרך דומה:

ΣΣΣ†=Σ(σ1⋱σr0⋱0) ⁣ ⁣(1σ1⋱1σr0⋱0) ⁣ ⁣= ⁣Σ ⁣(1⋱10⋱0)\Sigma\Sigma \Sigma^{\dagger}=\Sigma \begin{pmatrix} \sigma_{1} \\ & \ddots \\ & & \sigma_{r} \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}\!\!\begin{pmatrix} \frac{1}{\sigma_{1}} \\ & \ddots \\ & & \frac{1}{\sigma_{r}} \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}\!\!=\!\Sigma\! \begin{pmatrix} 1 \\ & \ddots \\ & & 1 \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}ΣΣΣ†=Σ​σ1​​⋱​σr​​0​⋱​0​​​σ1​1​​⋱​σr​1​​0​⋱​0​​=Σ​1​⋱​1​0​⋱​0​​

ומפה, באותו אופן כמו הנ"ל נקבל כי:

ΣΣΣ†=Σ\Sigma\Sigma\Sigma ^{\dagger}=\SigmaΣΣΣ†=Σ

ולכן:

AtAA†=VΣ2Σ†Ut=VΣUt=AtA^tAA^{\dagger}=V\Sigma^2\Sigma ^{\dagger}U^t=V\Sigma U^t=A^tAtAA†=VΣ2Σ†Ut=VΣUt=At

∎

תרגיל (2 [ד])

הראו כי AA†AA^{\dagger}AA† היא סימטרית ואיידמפוטנטית.

הוכחה:
סימטריות:

(AA†)t=(UΣVtVΣ†Ut)t=↓VtV=IΣt=Σ(Σ†)t=Σ†UΣ†ΣUt(AA^{\dagger})^t=(U\Sigma V^tV\Sigma ^{\dagger}U^t)^t \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ V^tV=I \\ \Sigma^t=\Sigma \\ (\Sigma ^{\dagger})^t=\Sigma ^{\dagger} \end{matrix}}{=}U\Sigma ^{\dagger}\Sigma U^t(AA†)t=(UΣVtVΣ†Ut)t↓VtV=IΣt=Σ(Σ†)t=Σ†​=​UΣ†ΣUt

נשים לב כי:

Σ†Σ=(1⋱10⋱0)=ΣΣ†\Sigma^{\dagger}\Sigma=\begin{pmatrix} 1 \\ & \ddots \\ & & 1 \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}=\Sigma\Sigma ^{\dagger}Σ†Σ=​1​⋱​1​0​⋱​0​​=ΣΣ† (AA†)t=UΣΣ†Ut=UΣVtVΣ†Ut=AA†(AA^{\dagger})^t=U\Sigma\Sigma ^{\dagger}U^t=U\Sigma V^tV\Sigma ^{\dagger}U^t=AA^{\dagger}(AA†)t=UΣΣ†Ut=UΣVtVΣ†Ut=AA†

איידמפוטנטיות:

(AA†)2=AA†AA†=↓סעיף ג’AA†(AA^{\dagger})^2=AA^{\dagger}AA^{\dagger} \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ \R{\text{סעיף ג'}} \end{matrix}}{=}AA^{\dagger}(AA†)2=AA†AA†↓סעיף ג’​=​AA†

∎

תרגיל (2 [ה])

הראו שמתקיים:

∥Ax‾−b‾∥22=∥Ax‾−AA†b‾∥22+∥(I−AA†)b‾∥22\left\lVert A\underline{x}-\underline{b} \right\rVert _{2}^2=\left\lVert A\underline{x}-AA^{\dagger}\underline{b} \right\rVert _{2}^2+\left\lVert (I-AA^{\dagger})\underline{b} \right\rVert _{2}^2∥Ax​−b​∥22​=​Ax​−AA†b​​22​+​(I−AA†)b​​22​

רמז: העזרו בפירוק b‾=AA†b‾+(I−AA†)b‾\underline{b}=AA^{\dagger}\underline{b}+(I-AA^{\dagger})\underline{b}b​=AA†b​+(I−AA†)b​ ובתוצאה השנייה מסעיף ג'.

הוכחה:

∥Ax‾−b‾∥22=∥Ax‾−(AA†b‾+(I−AA†)b‾)∥22=∥Ax‾−AA†b‾−(I−AA†)b‾∥22\left\lVert A\underline{x}-\underline{b} \right\rVert _{2}^2=\left\lVert A\underline{x}-(AA^{\dagger}\underline{b}+(I-AA^{\dagger})\underline{b}) \right\rVert _{2}^2=\left\lVert A\underline{x}-AA^{\dagger}\underline{b}-(I-AA^{\dagger})\underline{b} \right\rVert _{2}^2∥Ax​−b​∥22​=​Ax​−(AA†b​+(I−AA†)b​)​22​=​Ax​−AA†b​−(I−AA†)b​​22​ ⟨Ax‾−AA†b‾,(I−AA†)b‾⟩=(Ax‾−AA†b‾)t((I−AA†)b‾)=(x‾tAt−b‾t(At)†At)(b‾−AA†b‾)=\left\langle A\underline{x}-AA^{\dagger}\underline{b}, (I-AA^{\dagger})\underline{b} \right\rangle=(A\underline{x}-AA^{\dagger}\underline{b})^t((I-AA^{\dagger})\underline{b})=(\underline{x}^tA^t-\underline{b}^t(A^t)^{\dagger}A^t)(\underline{b}-AA^{\dagger}\underline{b})=⟨Ax​−AA†b​,(I−AA†)b​⟩=(Ax​−AA†b​)t((I−AA†)b​)=(x​tAt−b​t(At)†At)(b​−AA†b​)= =x‾tAtb‾−x‾tAtAA†b‾−b‾t(At)†Atb‾+b‾t(AA†)t(AA†)b‾=↓סעיף ג’b‾t((At)†AtAA†)b‾−b‾t(At)†Atb‾==\underline{x}^tA^t\underline{b}-\underline{x}^tA^tAA^{\dagger}\underline{b}-\underline{b}^t(A^t)^{\dagger}A^t\underline{b}+\underline{b}^t(AA^{\dagger})^t(AA^{\dagger})\underline{b} \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ \R{\text{סעיף ג'}} \end{matrix}}{=}\underline{b}^t((A^t)^{\dagger}A^tAA^{\dagger})\underline{b}-\underline{b}^t(A^t)^{\dagger}A^t\underline{b}==x​tAtb​−x​tAtAA†b​−b​t(At)†Atb​+b​t(AA†)t(AA†)b​↓סעיף ג’​=​b​t((At)†AtAA†)b​−b​t(At)†Atb​= =↓סעיף ג’b‾t((At)†At)b‾−b‾t((At)†At)b‾=0\underset{\begin{matrix} \downarrow \\ \R{\text{סעיף ג'}} \end{matrix}}{=}\underline{b}^t((A^t)^{\dagger}A^t)\underline{b}-\underline{b}^t((A^t)^{\dagger}A^t)\underline{b}=0↓סעיף ג’​=​b​t((At)†At)b​−b​t((At)†At)b​=0

לכן, לפי הגדרה, הוקטורים Ax‾−AA†b‾,(I−AA†)b‾A\underline{x}-AA^{\dagger}\underline{b}, (I-AA^{\dagger})\underline{b}Ax​−AA†b​,(I−AA†)b​ מאונכים, ולכן לפי משפט פיטגורס לנורמות מתקיים כי:

∥Ax‾−b‾∥22=∥Ax‾−AA†b‾∥22+∥(I−AA†)b‾∥22\left\lVert A\underline{x}-\underline{b} \right\rVert _{2}^2=\left\lVert A\underline{x}-AA^{\dagger}\underline{b} \right\rVert _{2}^2+\left\lVert (I-AA^{\dagger})\underline{b} \right\rVert _{2}^2∥Ax​−b​∥22​=​Ax​−AA†b​​22​+​(I−AA†)b​​22​

∎

תרגיל (2 [ו])

הסיקו מסעיף ה כי כל פתרון לבעיה arg⁡min⁡x‾∥Ax‾−b‾∥22\underset{\underline{x}}{\arg\min}\left\lVert A\underline{x}-\underline{b} \right\rVert_{2}^2x​argmin​∥Ax​−b​∥22​ מקיים את המשוואה Ax‾=AA†b‾A\underline{x}=AA^{\dagger}\underline{b}Ax​=AA†b​.

הוכחה:
נשים לב כי (I−AA†)b‾(I-AA^{\dagger})\underline{b}(I−AA†)b​ קבוע לכל בעיה ולכן ∥(I−AA†)b‾∥22\left\lVert (I-AA^{\dagger})\underline{b} \right\rVert_{2}^2​(I−AA†)b​​22​ קבוע. לכן, נדרש לבצע מינימזיציה רק עבור ∥Ax‾−AA†b‾∥22\left\lVert A\underline{x}-AA^{\dagger}\underline{b} \right\rVert_{2}^2​Ax​−AA†b​​22​.
הערך המינימלי שנורמה יכולה להיות הוא 000 לפי הגדרת נורמה, ערך זה מתקבל כאשר Ax‾−AA†b‾=0A\underline{x}-AA^{\dagger}\underline{b}=0Ax​−AA†b​=0 ולכן:

Ax‾=AA†b‾A\underline{x}=AA^{\dagger}\underline{b}Ax​=AA†b​

∎

תרגיל (2 [ז])

הראו כי וקטור x‾\underline{x}x​ המקיים את המשוואה Ax‾=AA†b‾A\underline{x}=AA^{\dagger}\underline{b}Ax​=AA†b​ מקיים גם את המשוואה הנורמלית AtAx‾=Atb‾A^tA\underline{x}=A^t\underline{b}AtAx​=Atb​.
רמז: העזרו בתוצאה השנייה מסעיף ג'.

הוכחה:
נתון כי x‾\underline{x}x​ פתרון ולכן, לפי סעיף ו' מקיים Ax‾=AA†b‾A\underline{x}=AA^{\dagger}\underline{b}Ax​=AA†b​. נכפיל את שני הצדדים ב-AtA^tAt ונקבל:

AtAx‾=AtAA†b‾=↓סעיף ג’Atb‾A^tA\underline{x}=A^tAA^{\dagger}\underline{b} \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ \R{\text{סעיף ג'}} \end{matrix}}{=}A^t\underline{b}AtAx​=AtAA†b​↓סעיף ג’​=​Atb​

∎

תרגיל 3

תרגיל (3 [א])

נתונה מערכת המשוואות ההומוגנית הבאה:

Ax‾=(12−11−2−120−210−1)(x1x2x3)=(0000)A\underline{x}=\begin{pmatrix} 1 & 2 & -1 \\ 1 & -2 & -1 \\ 2 & 0 & -2 \\ 1 & 0 & -1 \end{pmatrix}\begin{pmatrix} x_{1} \\ x_{2} \\ x_{3} \end{pmatrix}=\begin{pmatrix} 0 \\ 0 \\ 0 \\ 0 \end{pmatrix}Ax​=​1121​2−200​−1−1−2−1​​​x1​x2​x3​​​=​0000​​

הראו שלמערכת זו יש ∞\infty∞ פתרונות.

הוכחה:
נשים לב כי השורה הלפני האחרונה היא כפולה של השורה האחרונה ב-222 ולכן הן ת"ל.
לכן, לממ"ל יש דרגת חופש אחת לפחות ולכן, ישנם ∞\infty∞ פתרונות.
∎

תרגיל (3 [ב])

מצאו פתרון x‾\underline{x}x​ המקיים ∥x‾∥2=1\left\lVert \underline{x} \right\rVert_{2}=1∥x​∥2​=1.

נמצא את הפתרונות לממ"ל באמצעות דירוג:

(12−101−2−1020−2010−1)R2=R2−R1R3=R3−2R4→(12−100−400000010−10)R1=R1−R4R2=−14R2→(02000100000010−10)\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 2 & -1 & 0 \\ 1 & -2 & -1 & 0 \\ 2 & 0 & -2 & 0 \\ 1 & 0 & -1 \end{array}\right)\overrightarrow{\begin{matrix} R_{2}=R_{2}-R_{1} \\ R_{3}=R_{3}-2R_{4} \end{matrix}}\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 2 & -1 & 0 \\ 0 & -4 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \\ 1 & 0 & -1 & 0 \end{array}\right) \overrightarrow{\begin{matrix} R_{1}=R_{1}-R_{4} \\ R_{2}=-\frac{1}{4}R_{2} \end{matrix}}\left(\begin{array}{ccc|c} 0 & 2 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \\ 1 & 0 & -1 & 0 \end{array}\right)​1121​2−200​−1−1−2−1​000​​R2​=R2​−R1​R3​=R3​−2R4​​​​1001​2−400​−100−1​0000​​R1​=R1​−R4​R2​=−41​R2​​​​0001​2100​000−1​0000​​ R1→R3→R4→R1→(10−10010002000000)R3=R3−2R2→(10−10010000000000)\overrightarrow{\begin{matrix} R_{1}\to R_{3}\to R_{4}\to R_{1} \end{matrix}}\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 0 & -1 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 2 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \end{array}\right)\overrightarrow{R_{3}=R_{3}-2R_{2}}\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 0 & -1 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \end{array}\right)R1​→R3​→R4​→R1​​​​1000​0120​−1000​0000​​R3​=R3​−2R2​​​1000​0100​−1000​0000​​

אנו יודעים כי הפתרון מקיים x1=x3x_{1}=x_{3}x1​=x3​ ו-x2=0x_{2}=0x2​=0.
נסתכל כעת על ההגבלה שלנו:

∥x‾∥2=x‾tx‾=x12+x22+x32=2x12=1\left\lVert \underline{x} \right\rVert _{2}=\sqrt{ \underline{x}^t\underline{x} }=\sqrt{ x_{1}^2+x_{2}^2+x_{3}^2 }=\sqrt{ 2x_{1}^2 }=1∥x​∥2​=x​tx​​=x12​+x22​+x32​​=2x12​​=1 x1=x12=12x_{1}=\sqrt{ x_{1}^2 }=\frac{1}{\sqrt{ 2 }}x1​=x12​​=2​1​

ולכן, פתרון x‾\underline{x}x​ המקיים ∥x‾∥2=1\left\lVert \underline{x} \right\rVert_{2}=1∥x​∥2​=1 הינו הוקטור x‾=(12012)\underline{x}=\begin{pmatrix} \frac{1}{\sqrt{ 2 }} \\ 0 \\ \frac{1}{\sqrt{ 2 }}\end{pmatrix}x​=​2​1​02​1​​​.

תרגיל (3 [ג])

עקב שגיאות במידידות התקבלה המטריצה הבאה:

A=(12−11−2−120−210+1)A=\begin{pmatrix} 1 & 2 & -1 \\ 1 & -2 & -1 \\ 2 & 0 & -2 \\ 1 & 0 & {\color{red}+1} \end{pmatrix}A=​1121​2−200​−1−1−2+1​​

הראו שלמערכת החדשה ישנו פתרון יחיד הנתון ע"י x‾=0‾\underline{x}=\underline{0}x​=0​.

נראה כי אין פתרון לא טריוויאלי למערכת המשוואות ההומוגנית:

(12−101−2−1020−201010)R2=R2−R1R3=R3−2R1R4=R4−R1→(12−100−4000−4000−220)R2=1−4R2R4↔−12R3→(12−10010001−100−400)\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 2 & -1 & 0 \\ 1 & -2 & -1 & 0 \\ 2 & 0 & -2 & 0 \\ 1 & 0 & 1 & 0 \end{array}\right)\overrightarrow{\begin{matrix} R_{2}=R_{2}-R_{1} \\ R_{3}=R_{3}-2R_{1} \\ R_{4}=R_{4}-R_{1} \end{matrix}}\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 2 & -1 & 0 \\ 0 & -4 & 0 & 0 \\ 0 & -4 & 0 & 0 \\ 0 & -2 & 2 & 0 \end{array}\right)\overrightarrow{\begin{matrix} R_{2}=\frac{1}{-4}R_{2} \\ R_{4}\leftrightarrow -\frac{1}{2}R_{3} \end{matrix}}\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 2 & -1 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & -1 & 0 \\ 0 & -4 & 0 & 0 \end{array}\right)​1121​2−200​−1−1−21​0000​​R2​=R2​−R1​R3​=R3​−2R1​R4​=R4​−R1​​​​1000​2−4−4−2​−1002​0000​​R2​=−41​R2​R4​↔−21​R3​​​​1000​211−4​−10−10​0000​​ R4=R4+4R2R3=R3−R2R1=R1−2R2→(10−10010000−100000)\overrightarrow{\begin{matrix} R_{4}=R_{4}+4R_{2} \\ R_{3}=R_{3}-R_{2} \\ R_{1}=R_{1}-2R_{2} \end{matrix}}\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 0 & -1 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & -1 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \end{array}\right)R4​=R4​+4R2​R3​=R3​−R2​R1​=R1​−2R2​​​​1000​0100​−10−10​0000​​

נקבל מפה כי x1=x3x_{1}=x_{3}x1​=x3​ וכי x2=x3=0x_{2}=x_{3}=0x2​=x3​=0 ולכן x‾=(000)\underline{x}=\begin{pmatrix}0 \\ 0 \\ 0\end{pmatrix}x​=​000​​ בהכרח.
לכן, למערכת פתרון יחיד והוא x‾=0‾\underline{x}=\underline{0}x​=0​.

תרגיל (3 [ד])

אנו מעוניינים למצוא פתרון אחר למערכת המקיים ∥x‾∥2=1\left\lVert \underline{x} \right\rVert_{2}=1∥x​∥2​=1, אולם פתרון זה אינו קיים.
במקום זאת, נחפש פתרון ריבועים פחותים לבעיה:

min⁡x‾∥Ax‾∥22  s.t.∥x‾∥2=1\underset{\underline{x}}{\min}\left\lVert A\underline{x} \right\rVert _{2}^2 \;\quad s.t. \quad \left\lVert \underline{x} \right\rVert _{2}=1x​min​∥Ax​∥22​s.t.∥x​∥2​=1

הראו שהפתרון לבעיה זו מתקבל ע"י x‾=v‾min⁡\underline{x}=\underline{v}_{\min}x​=v​min​ כאשר v‾min⁡\underline{v}_{\min}v​min​ היא העמודה של VVV המתאימה לערך הסינגולרי הקטן ביותר בפירוק SV ⁣DSV\!DSVD של AAA.

הוכחה:

min⁡x‾∥Ax‾∥22=min⁡x‾∥UΣVtx‾∥22=↓ אורתונורמליתUUmin⁡x‾∥ΣVtx‾∥22\underset{\underline{x}}{\min}\left\lVert A\underline{x} \right\rVert _{2}^2=\underset{\underline{x}}{\min}\left\lVert U\Sigma V^t\underline{x} \right\rVert _{2}^2 \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ \R{\text{ אורתונורמלית}}U \end{matrix}}{=}U\underset{\underline{x}}{\min}\left\lVert \Sigma V^t\underline{x} \right\rVert _{2}^2x​min​∥Ax​∥22​=x​min​​UΣVtx​​22​↓ אורתונורמליתU​=​Ux​min​​ΣVtx​​22​

נגדיר z‾=Vtx‾\underline{z}=V^t\underline{x}z​=Vtx​ ונדרוש כי ∥x‾∥2=1\left\lVert \underline{x} \right\rVert_{2}=1∥x​∥2​=1. המטריצה VVV אורתונורמלית ולכן:

∥z‾∥2=∥Vtx‾∥2=∥x‾∥2=1\left\lVert \underline{z} \right\rVert _{2}=\left\lVert V^t\underline{x} \right\rVert _{2}=\left\lVert \underline{x} \right\rVert _{2}=1∥z​∥2​=​Vtx​​2​=∥x​∥2​=1

ולכן נמצא את הפתרון עבור:

min⁡z‾:    ∥z‾∥2=1∥Σz‾∥2=min⁡z‾:    ∥z‾∥2=1∣∑i=1rσizi∣\underset{\underline{z}:\;\; \left\lVert \underline{z} \right\rVert_{2}=1 }{\min}\left\lVert \Sigma \underline{z} \right\rVert _{2}=\underset{\underline{z}:\;\; \left\lVert \underline{z} \right\rVert_{2}=1 }{\min}\left\lvert \sum_{i=1}^r \sigma_{i}z_{i} \right\rvert z​:∥z​∥2​=1min​∥Σz​∥2​=z​:∥z​∥2​=1min​​i=1∑r​σi​zi​​

נתון לנו כי ∥z‾∥2=1\left\lVert \underline{z} \right\rVert_{2}=1∥z​∥2​=1. את ה-111 הזה שיש לנו נרצה לשים במיקום בו קיים האיבר הכי קטן ב-Σ\SigmaΣ כדי ש-∥Σz‾∥2\left\lVert \Sigma \underline{z} \right\rVert_{2}∥Σz​∥2​ יהיה מנימלי.
מכיוון שאנו יודעים מיהם האיברים של Σ\SigmaΣ נבחר לשים את ה-111 שלנו במיקום שיתיאים ל-σmin\sigma_{min}σmin​, נשים בכל שאר הוקטור z‾\underline{z}z​ אפסים ולכן נקבל את המינימום המתאים לבעיה.

כעת, נוכל למצוא את x‾\underline{x}x​:

z‾=Vtx‾  ⟹  Vz‾=x‾\underline{z}=V^t\underline{x} \implies V\underline{z}=\underline{x}z​=Vtx​⟹Vz​=x​ v‾min=(∣∣∣v‾1v‾2…v‾min∣∣∣)(0⋮01)=x‾\underline{v}_{min}=\begin{pmatrix} \vert & \vert & & \vert \\ \underline{v}_{1} & \underline{v}_{2} & \dots & \underline{v}_{min} \\ \vert & \vert & & \vert \end{pmatrix}\begin{pmatrix} 0 \\ \vdots \\ 0 \\ 1 \end{pmatrix}=\underline{x}v​min​=​∣v​1​∣​∣v​2​∣​…​∣v​min​∣​​​0⋮01​​=x​

לכן, x‾=v‾min\underline{x}=\underline{v}_{min}x​=v​min​ הוא פתרון מתאים לבעיה זו.
∎

תרגיל (3 [ה])

חשבו את פירוק SV ⁣DSV\!DSVD של AAA שהוגדרה בסעיף ג'.

נמצא תחילה את AtAA^tAAtA:

AtA=(11212−200−1−1−21)(12−11−2−120−2101)=(70−5080−507)A^tA=\begin{pmatrix} 1 & 1 & 2 & 1 \\ 2 & -2 & 0 & 0 \\ -1 & -1 & -2 & 1 \end{pmatrix}\begin{pmatrix} 1 & 2 & -1 \\ 1 & -2 & -1 \\ 2 & 0 & -2 \\ 1 & 0 & 1 \end{pmatrix}=\begin{pmatrix} 7 & 0 & -5 \\ 0 & 8 & 0 \\ -5 & 0 & 7 \end{pmatrix}AtA=​12−1​1−2−1​20−2​101​​​1121​2−200​−1−1−21​​=​70−5​080​−507​​

נמצא כעת את הע"ע שלה ובכך את הסינגולריים של AAA:

∣AtA−λI∣=∣7−λ0−508−λ0−507−λ∣=(7−λ)∣8−λ007−λ∣−5∣0−58−λ0∣=(7−λ)2(8−λ)−25(8−λ)=(8−λ)((7−λ)2−25)=(8−λ)(49−14λ+λ2−25)=(8−λ)(λ2−14λ+24)=(8−λ)(12−λ)(2−λ)=0\begin{align*} |A^tA-\lambda I|&=\begin{vmatrix} 7-\lambda & 0 & -5 \\ 0 & 8-\lambda & 0 \\ -5 & 0 & 7-\lambda \end{vmatrix}=(7-\lambda)\begin{vmatrix} 8-\lambda & 0 \\ 0 & 7-\lambda \end{vmatrix}-5\begin{vmatrix} 0 & -5 \\ 8-\lambda & 0 \end{vmatrix} \\ &=(7-\lambda)^2(8-\lambda)-25(8-\lambda)=(8-\lambda)((7-\lambda)^2-25) \\ &=(8-\lambda)(49-14\lambda+\lambda^2-25)=(8-\lambda)(\lambda^2-14\lambda+24) \\ &=(8-\lambda)(12-\lambda)(2-\lambda) = 0 \end{align*}∣AtA−λI∣​=​7−λ0−5​08−λ0​−507−λ​​=(7−λ)​8−λ0​07−λ​​−5​08−λ​−50​​=(7−λ)2(8−λ)−25(8−λ)=(8−λ)((7−λ)2−25)=(8−λ)(49−14λ+λ2−25)=(8−λ)(λ2−14λ+24)=(8−λ)(12−λ)(2−λ)=0​

הערכים הסינגולריים של AAA הינם:

σ1=12,σ2=8,σ3=2\sigma_{1}=\sqrt{ 12 }, \quad \sigma_{2}=\sqrt{ 8 }, \quad \sigma_{3}=\sqrt{ 2 }σ1​=12​,σ2​=8​,σ3​=2​ ⇓\Downarrow⇓ Σ=(1200080002)\Sigma=\begin{pmatrix} \sqrt{ 12 } & 0 & 0 \\ 0 & \sqrt{ 8 } & 0 \\ 0 & 0 & \sqrt{ 2 } \end{pmatrix}Σ=​12​00​08​0​002​​​

נמצא את הו"ע של AtAA^tAAtA כעת:

σ1=12:‾      (−50−500−400−50−50)R3=R3−R1R2=−14R2→(−50−5001000000)R1=−15R1→(101001000000)Vσ1=12={(t0−t)t∈R}=sp{(10−1)}σ2=8:‾        (−10−500000−50−10)R3=R3−5R1→(−10−50000000240)124R3↔R2R1=−R1−5R3∗→ ⁣(100000100000)Vσ2=8={(0t0)t∈R}=sp{(010)}σ3=2:‾        (50−500600−5050)R1=15R1R2=16R2R3=−15R3→(10−10010010−10)R3=R3−R1→(10−1001000000)Vσ3=2={(t0t)t∈R}=sp{(101)}\begin{align*} \underline{\sigma_{1}=12:}\;\;\; & \left(\begin{array}{ccc|c} -5 & 0 & -5 & 0 \\ 0 & -4 & 0 & 0 \\ -5 & 0 & -5 & 0 \end{array}\right)\overrightarrow{\begin{matrix} R_{3}=R_{3}-R_{1} \\ R_{2}=-\frac{1}{4}R_{2} \end{matrix}}\left(\begin{array}{ccc|c} -5 & 0 & -5 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \end{array}\right)\overrightarrow{R_{1}=-\frac{1}{5}R_{1}}\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 0 & 1 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \end{array}\right) \\ & V_{\sigma_{1}=12}=\left\{ \begin{array}{c|c} \begin{pmatrix} t \\ 0 \\ -t \end{pmatrix} & t \in \mathbb{R} \end{array} \right\}=sp\left\{ \begin{pmatrix} 1 \\ 0 \\ -1 \end{pmatrix} \right\} \\ \underline{\sigma_{2}=8:}\;\;\;\; & \left(\begin{array}{ccc|c} -1 & 0 & -5 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \\ -5 & 0 & -1 & 0 \end{array}\right)\overrightarrow{R_{3}=R_{3}-5R_{1}}\left(\begin{array}{ccc|c} -1 & 0 & -5 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0\\ 0 & 0 & 24 & 0 \end{array}\right)\overrightarrow{\begin{matrix} \frac{1}{24}R_{3}\leftrightarrow R_{2} \\ R_{1}=-R_{1}-5R_{3}^* \end{matrix}}\!\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 0 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \end{array}\right) \\ & V_{\sigma_{2}=8}=\left\{ \begin{array}{c|c} \begin{pmatrix} 0 \\ t \\ 0 \end{pmatrix} & t \in \mathbb{R} \end{array} \right\}=sp\left\{ \begin{pmatrix} 0 \\ 1 \\ 0 \end{pmatrix} \right\} \\ \underline{\sigma_{3}=2:}\;\;\;\; & \left(\begin{array}{ccc|c} 5 & 0 & -5 & 0 \\ 0 & 6 & 0 & 0 \\ -5 & 0 & 5 & 0 \end{array}\right)\overrightarrow{\begin{matrix} R_{1}=\frac{1}{5}R_{1} \\ R_{2}=\frac{1}{6}R_{2} \\ R_{3}=-\frac{1}{5}R_{3} \end{matrix}}\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 0 & -1 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 1 & 0 & -1 & 0 \end{array}\right)\overrightarrow{R_{3}=R_{3}-R_{1}}\left(\begin{array}{ccc|c} 1 & 0 & -1 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \end{array}\right) \\ & V_{\sigma_{3}=2}=\left\{ \begin{array}{c|c} \begin{pmatrix} t \\ 0 \\ t \end{pmatrix} & t \in \mathbb{R} \end{array} \right\}=sp\left\{ \begin{pmatrix} 1 \\ 0 \\ 1 \end{pmatrix} \right\} \end{align*}σ1​=12:​σ2​=8:​σ3​=2:​​​−50−5​0−40​−50−5​000​​R3​=R3​−R1​R2​=−41​R2​​​​−500​010​−500​000​​R1​=−51​R1​​​100​010​100​000​​Vσ1​=12​=⎩⎨⎧​​t0−t​​​t∈R​⎭⎬⎫​=sp⎩⎨⎧​​10−1​​⎭⎬⎫​​−10−5​000​−50−1​000​​R3​=R3​−5R1​​​−100​000​−5024​000​​241​R3​↔R2​R1​=−R1​−5R3∗​​​​100​000​010​000​​Vσ2​=8​=⎩⎨⎧​​0t0​​​t∈R​⎭⎬⎫​=sp⎩⎨⎧​​010​​⎭⎬⎫​​50−5​060​−505​000​​R1​=51​R1​R2​=61​R2​R3​=−51​R3​​​​101​010​−10−1​000​​R3​=R3​−R1​​​100​010​−100​000​​Vσ3​=2​=⎩⎨⎧​​t0t​​​t∈R​⎭⎬⎫​=sp⎩⎨⎧​​101​​⎭⎬⎫​​

לכן נקבל כי:

V=(101010−101)V=\begin{pmatrix} 1 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 0 \\ -1 & 0 & 1 \end{pmatrix}V=​10−1​010​101​​

כעת, ננרמל את הו"ע של AtAA^tAAtA לקבלת המטריצה UUU:

Vσ1:‾    u‾1=v‾1∥v‾1∥2=1∥v‾1∥2(10−1)∥v‾1∥22=v‾1tv‾1=(10−1)(10−1)=1+(−1)2=2u‾1=(120−12)Vσ2:‾    u‾2=v‾2∥v‾2∥2=1∥v‾2∥2(010)∥v‾2∥22=v‾2tv‾2=(010)(010)=1u‾2=v‾2=(010)Vσ3:‾    u‾3=v‾3∥v‾3∥2=1∥v‾3∥2(101)∥v‾1∥22=v‾2tv‾2=(101)(101)=1+1=2u‾3=(12012)\begin{align*} \underline{V_{\sigma_{1}}:}\;\; & \underline{u}_{1}=\frac{\underline{v}_{1}}{\left\lVert \underline{v}_{1} \right\rVert_{2} }=\frac{1}{\left\lVert \underline{v}_{1} \right\rVert_{2} }\begin{pmatrix} 1 \\ 0 \\ -1 \end{pmatrix} \\ & \left\lVert \underline{v}_{1} \right\rVert _{2}^2=\underline{v}_{1}^t\underline{v}_{1}=\begin{pmatrix} 1 & 0 & -1 \end{pmatrix}\begin{pmatrix} 1 \\ 0 \\ -1 \end{pmatrix}=1+(-1)^2=2 \\ & \underline{u}_{1}=\begin{pmatrix} \frac{1}{\sqrt{ 2 }} \\ 0 \\ -\frac{1}{\sqrt{ 2 }} \end{pmatrix} \\ \underline{V_{\sigma_{2}}:}\;\; & \underline{u}_{2}=\frac{\underline{v}_{2}}{\left\lVert \underline{v}_{2} \right\rVert_{2} }=\frac{1}{\left\lVert \underline{v}_{2} \right\rVert_{2} }\begin{pmatrix} 0 \\ 1 \\ 0 \end{pmatrix} \\ & \left\lVert \underline{v}_{2} \right\rVert _{2}^2=\underline{v}_{2}^t\underline{v}_{2}=\begin{pmatrix} 0 & 1 & 0 \end{pmatrix}\begin{pmatrix} 0 \\ 1 \\ 0 \end{pmatrix}=1 \\ & \underline{u}_{2}=\underline{v}_{2}=\begin{pmatrix} 0 \\ 1 \\ 0 \end{pmatrix} \\ \underline{V_{\sigma_{3}}:}\;\; & \underline{u}_{3}=\frac{\underline{v}_{3}}{\left\lVert \underline{v}_{3} \right\rVert_{2} }=\frac{1}{\left\lVert \underline{v}_{3} \right\rVert_{2} }\begin{pmatrix} 1 \\ 0 \\ 1 \end{pmatrix} \\ & \left\lVert \underline{v}_{1} \right\rVert _{2}^2=\underline{v}_{2}^t\underline{v}_{2}=\begin{pmatrix} 1 & 0 & 1 \end{pmatrix}\begin{pmatrix} 1 \\ 0 \\ 1 \end{pmatrix}=1+1 = 2 \\ & \underline{u}_{3}=\begin{pmatrix} \frac{1}{\sqrt{ 2 }} \\ 0 \\ \frac{1}{\sqrt{ 2 }} \end{pmatrix} \end{align*}Vσ1​​:​Vσ2​​:​Vσ3​​:​​u​1​=∥v​1​∥2​v​1​​=∥v​1​∥2​1​​10−1​​∥v​1​∥22​=v​1t​v​1​=(1​0​−1​)​10−1​​=1+(−1)2=2u​1​=​2​1​0−2​1​​​u​2​=∥v​2​∥2​v​2​​=∥v​2​∥2​1​​010​​∥v​2​∥22​=v​2t​v​2​=(0​1​0​)​010​​=1u​2​=v​2​=​010​​u​3​=∥v​3​∥2​v​3​​=∥v​3​∥2​1​​101​​∥v​1​∥22​=v​2t​v​2​=(1​0​1​)​101​​=1+1=2u​3​=​2​1​02​1​​​​

לכן נקבל כי:

U=(12012010−12012)U=\begin{pmatrix} \frac{1}{\sqrt{ 2 }} & 0 & \frac{1}{\sqrt{ 2 }} \\ 0 & 1 & 0 \\ -\frac{1}{\sqrt{ 2 }} & 0 & \frac{1}{\sqrt{ 2 }} \end{pmatrix}U=​2​1​0−2​1​​010​2​1​02​1​​​

ולכן נקבל כי:

A=UΣVt=(12012010−12012)(1200080002)(10−1010101)A=U\Sigma V^t=\begin{pmatrix} \frac{1}{\sqrt{ 2 }} & 0 & \frac{1}{\sqrt{ 2 }} \\ 0 & 1 & 0 \\ -\frac{1}{\sqrt{ 2 }} & 0 & \frac{1}{\sqrt{ 2 }} \end{pmatrix}\begin{pmatrix} \sqrt{ 12 } & 0 & 0 \\ 0 & \sqrt{ 8 } & 0 \\ 0 & 0 & \sqrt{ 2 } \end{pmatrix}\begin{pmatrix} 1 & 0 & -1 \\ 0 & 1 & 0 \\ 1 & 0 & 1 \end{pmatrix}A=UΣVt=​2​1​0−2​1​​010​2​1​02​1​​​​12​00​08​0​002​​​​101​010​−101​​

וזוהי התוצאה :)

תרגיל (3 [ו])

מצאו את הפתרון לבעיית הריבועים הפחותים שהוגדרה בסעיף ד' ואת ערך השגיאה המתקבל.

הפתרון לבעיית הריבועים הפחותים הזו הוא בדיוק x‾=v‾min=(101)\underline{x}=\underline{v}_{min}=\begin{pmatrix}1 \\ 0 \\ 1\end{pmatrix}x​=v​min​=​101​​ כפי שראינו בסעיף ד'.
כעת, נמצא את ערך השגיאה שנקבל:

∥Av‾min∥22\left\lVert A\underline{v}_{min} \right\rVert _{2}^2∥Av​min​∥22​

לפי פיתוח ה-SV ⁣DSV\!DSVD אנו יודעים כי Av‾i=σiu‾iA\underline{v}_{i}=\sigma_{i}\underline{u}_{i}Av​i​=σi​u​i​ ולכן:

∥Av‾min∥22=∥σminu‾min∥22=↓הומוגניות∣σmin∣2∥u‾min∥22=↓∀1≤i≤n:    ∥u‾i∥2=1σmin2\left\lVert A\underline{v}_{min} \right\rVert _{2}^2=\left\lVert \sigma_{min}\underline{u}_{min} \right\rVert _{2}^2 \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ \R{\text{הומוגניות}} \end{matrix}}{=}|\sigma_{min}|^2\left\lVert \underline{u}_{min} \right\rVert _{2}^2 \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ \forall 1\leq i\leq n:\;\; \left\lVert \underline{u}_{i} \right\rVert _{2}=1 \end{matrix}}{=}\sigma_{min}^2∥Av​min​∥22​=∥σmin​u​min​∥22​↓הומוגניות​=​∣σmin​∣2∥u​min​∥22​↓∀1≤i≤n:∥u​i​∥2​=1​=​σmin2​

בבעיה הספציפית שלנו מתקיים כי ערך השגיאה הינו ∥Av‾min∥22=σmin2=2\left\lVert A\underline{v}_{min} \right\rVert_{2}^2=\sigma_{min}^2=2∥Av​min​∥22​=σmin2​=2.

תרגיל 4

תרגיל (4 [א])

אנו מפתחים משק וידאו שנועד לרוץ על טלפונים ניידים.
ידוע לנו כי לטלפונים עליהם ירוץ המשחק יש מימוש מאוד יעיל לכפל של וקטורים תלת מימדיים במטריצה אורתונורמלית Q∈R3×3Q \in \mathbb{R}^{3\times 3}Q∈R3×3.
בגרסה הנוכחית של המשחק נתונה מטריצה A∈R3×3A \in \mathbb{R}^{3\times 3}A∈R3×3 ידועה המבצעת טרנספורמציה על נקודות תלת מימדיות.
נרצה להחליף את AAA במטריצה QQQ אורתונורמלית כך שמרחק פרוביניוס בין המטריצות יהיה הקטן ביותר כדי לנצל את המימוש היעיל.
לשם כך, נפתור את בעיית האופטימיזיציה הבאה:

arg⁡min⁡Q∈R3×3∥A−Q∥F2      s.t.      QtQ=I\underset{Q \in \mathbb{R}^{3\times 3}}{\arg \min}\left\lVert A-Q \right\rVert _{F}^2 \;\;\; s.t. \;\;\; Q^tQ=IQ∈R3×3argmin​∥A−Q∥F2​s.t.QtQ=I

הראו כי בעיה זו שקולה לבעיה:

arg⁡max⁡Q∈R3×3 tr(QtA)    s.t.    QtQ=I\underset{Q \in \mathbb{R}^{3\times3}}{\arg \max}\ tr(Q^tA)\;\; s.t. \;\; Q^tQ=IQ∈R3×3argmax​ tr(QtA)s.t.QtQ=I

הוכחה:

∥A−Q∥F2=tr((A−Q)t(A−Q))=tr(AtA−AtQ−QtA+QtQ)=tr(AtA−AtQ−QtA+I)\left\lVert A-Q \right\rVert _{F}^2=tr((A-Q)^t(A-Q))=tr(A^tA-A^tQ-Q^tA+Q^tQ)=tr(A^tA-A^tQ-Q^tA+I)∥A−Q∥F2​=tr((A−Q)t(A−Q))=tr(AtA−AtQ−QtA+QtQ)=tr(AtA−AtQ−QtA+I) =tr(AtA)−tr(AtQ)−tr(QtA)+tr(I)=↓tr(AB)=tr(BA)3+tr(AtA)−2tr(AtQ)=tr(A^tA)-tr(A^tQ)-tr(Q^tA)+tr(I) \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ tr(AB)=tr(BA) \end{matrix}}{=} 3+tr(A^tA)-2tr(A^tQ)=tr(AtA)−tr(AtQ)−tr(QtA)+tr(I)↓tr(AB)=tr(BA)​=​3+tr(AtA)−2tr(AtQ)

על מנת לקבל את הערך המינימלי עבור ∥A−Q∥F2=3+tr(AtA)−2tr(AtQ)\left\lVert A-Q \right\rVert_{F}^2=3+tr(A^tA)-2tr(A^tQ)∥A−Q∥F2​=3+tr(AtA)−2tr(AtQ) נדרש להגדיל כמה שיותר את הביטוי 2tr(AtQ)2tr(A^tQ)2tr(AtQ) כדי שיקטין כמה שיותר את הביטוי הקבוע 3+tr(AtA)3+tr(A^tA)3+tr(AtA) ולכן בעיית המינימזציה שקולה לבעיה:

arg⁡min⁡Q∈R3×3 tr(QtA)    s.t.    QtQ=I\underset{Q \in \mathbb{R}^{3\times_{3}}}{\arg \min}\ tr(Q^tA)\;\; s.t. \;\; Q^tQ=IQ∈R3×3​argmin​ tr(QtA)s.t.QtQ=I

∎

תרגיל (4 [ב])

ראינו בהרצאה כי מתקיים ∥B∥F2=tr(BtB)\left\lVert B \right\rVert_{F}^2=tr(B^tB)∥B∥F2​=tr(BtB).
הראו כי בעית הריבועים הפחותים שקולה לבעיה:

arg⁡max⁡Z∈R3×3 tr(ZD)    s.t.    ZtZ=I\underset{Z \in \mathbb{R}^{3\times_{3}}}{\arg \max}\ tr(ZD)\;\; s.t.\;\; Z^tZ=IZ∈R3×3​argmax​ tr(ZD)s.t.ZtZ=I

כאשר ZZZ היא טרנספורמציה ליניארית של QQQ ו-DDD היא מטריצה אלכסונית כלשהי.

הוכחה:
נבצע פירוק SV ⁣DSV\!DSVD ל-AAA ונקבל:

tr(QtA)=tr(UΣVtQt)=↓tr(AB)=tr(BA)tr(ΣVtQtU)tr(Q^tA)=tr(U\Sigma V^tQ^t)\underset{\begin{matrix} \downarrow \\ tr(AB)=tr(BA) \end{matrix}}{=}tr(\Sigma V^tQ^tU)tr(QtA)=tr(UΣVtQt)↓tr(AB)=tr(BA)​=​tr(ΣVtQtU)

נגדיר אופרטור ליניארי T:R3×3→R3×3T:\mathbb{R}^{3\times3}\to \mathbb{R}^{3\times3}T:R3×3→R3×3 כך: T(Q)=VtQtUT(Q)=V^tQ^tUT(Q)=VtQtU כאשר V,UV,UV,U נתונות מפירוק SVDSVDSVD של AAA.

T(α1Q1+Q2) ⁣= ⁣Vt(α1Q1+Q2)tU ⁣= ⁣Vt(α1Q1t+Q2t)U=α1VtQ1tU+VtQ2tU=α1T(Q1)+T(Q2)T(\alpha_{1}Q_{1}+Q_{2})\!=\!V^t(\alpha_{1}Q_{1}+Q_{2})^tU\!=\!V^t(\alpha_{1}Q_{1}^t+Q_{2}^t)U=\alpha_{1}V^tQ_{1}^tU+V^tQ_{2}^tU=\alpha_{1}T(Q_{1})+T(Q_{2})T(α1​Q1​+Q2​)=Vt(α1​Q1​+Q2​)tU=Vt(α1​Q1t​+Q2t​)U=α1​VtQ1t​U+VtQ2t​U=α1​T(Q1​)+T(Q2​)

לכן, לפי הגדרה, האופרטור ליניארי.
תהי Q∈R3×3Q \in \mathbb{R}^{3\times3}Q∈R3×3 כך ש-QQt=QtQ=IQQ^t=Q^tQ=IQQt=QtQ=I.

(T(Q))tT(Q)=UtQVVtQtU=↓VtV=IUtQQtU=UtU=↓UtU=II(T(Q))^tT(Q)=U^tQVV^tQ^tU \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ V^tV=I \end{matrix}}{=}U^tQQ^tU=U^tU \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ U^tU=I \end{matrix}}{=}I(T(Q))tT(Q)=UtQVVtQtU↓VtV=I​=​UtQQtU=UtU↓UtU=I​=​I

לכן, לכל מטריצה אורתונורמלית ב-R3×3\mathbb{R}^{3\times 3}R3×3 הטרנספורמציה תצור מטריצה אורתונורמלית.
תהי Q∈R3×3Q \in \mathbb{R}^{3\times3}Q∈R3×3 ונתון כי (T(Q))tT(Q)=I(T(Q))^tT(Q)=I(T(Q))tT(Q)=I אזי:

UtQVVtQtU=↓VtV=IUtQQtU=IU^tQVV^tQ^tU \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ V^tV=I \end{matrix}}{=}U^tQQ^tU=IUtQVVtQtU↓VtV=I​=​UtQQtU=I

נכפיל מימין ב-UtU^tUt ומשמאל ב-UUU ונקבל:

QQt=IQQ^t=IQQt=I

לכן, QQQ אורתונורמלית T(Q)  ⟺  T(Q)\iffT(Q)⟺ אורתונורמלית.
עבור Q∈R3×3Q \in \mathbb{R}^{3\times 3}Q∈R3×3 נסמן T(Q)=ZT(Q)=ZT(Q)=Z.
אם נדרוש ZtZ=IZ^tZ=IZtZ=I, נקבל כי QtQ=IQ^tQ=IQtQ=I כפי שהוגדר בבעיה המקורית.
נסמן D=ΣD=\SigmaD=Σ שהיא אכן מטריצה אלכסונית ונקבל כי בעיית הריבועים הפחותים שקולה לבעיה:

arg⁡min⁡Z∈R3×3 tr(ZD)    s.t.    ZtZ=I\underset{Z \in \mathbb{R}^{3\times3}}{\arg \min}\ tr(ZD)\;\; s.t. \;\; Z^tZ=IZ∈R3×3argmin​ tr(ZD)s.t.ZtZ=I

∎

תרגיל (4 [ג])

הראו כי Z=IZ=IZ=I הוא הפתרון האופטימלי לבעיה מהסעיף הקודם.
רמז: מצאו חסם הדוק לביטוי מהסעיף הקודם והראו כיצד ניתן להשיגו.

הוכחה:
DDD אלכסונית ולכן:

ZD=(σ1z11σ2z12…σrz1r0…0σ1z21σ2z22…σrz2r0…0⋮⋮⋱⋮⋮⋮σ1z(n−1)1σ2z(n−1)2…σrz(n−1)r0…0σ1zn1σ2zn2…σrznr0…0)ZD=\begin{pmatrix} \sigma_{1}z_{11} & \sigma_{2}z_{12} & \dots & \sigma_{r}z_{1r} & 0 & \dots & 0 \\ \sigma_{1}z_{21} & \sigma_{2}z_{22} & \dots & \sigma_{r}z_{2r} & 0 & \dots & 0 \\ \vdots & \vdots & \ddots & \vdots & \vdots & & \vdots \\ \sigma_{1}z_{(n-1)1} & \sigma_{2}z_{(n-1)2} & \dots & \sigma_{r}z_{(n-1)r} & 0 & \dots & 0 \\ \sigma_{1}z_{n1} & \sigma_{2}z_{n2} & \dots & \sigma_{r}z_{nr} & 0 & \dots & 0 \end{pmatrix}ZD=​σ1​z11​σ1​z21​⋮σ1​z(n−1)1​σ1​zn1​​σ2​z12​σ2​z22​⋮σ2​z(n−1)2​σ2​zn2​​……⋱……​σr​z1r​σr​z2r​⋮σr​z(n−1)r​σr​znr​​00⋮00​…………​00⋮00​​

לכן נקבל כי:

tr(ZD)=∑i=1rσiziitr(ZD)=\sum_{i=1}^r \sigma_{i}z_{ii}tr(ZD)=i=1∑r​σi​zii​

נתון כי ZtZ=IZ^tZ=IZtZ=I ולכן, שורות ZZZ אורתונורמליות ולכן, לכל שורה 1≤j≤n1\leq j\leq n1≤j≤n מתקיים:

∥z‾j∥22=∑i=1nzji2=1  ⟹  −1≤zjj≤1\left\lVert \underline{z}_{j} \right\rVert_{2}^2= \sum_{i=1}^n z_{ji}^2=1 \implies -1\leq z_{jj} \leq 1​z​j​​22​=i=1∑n​zji2​=1⟹−1≤zjj​≤1

לכן:

tr(ZD)≤∑i=1rσitr(ZD)\leq \sum_{i=1}^r \sigma_{i}tr(ZD)≤i=1∑r​σi​

זה מתקיים עבור Z=IZ=IZ=I שכן לכל iii מתקיים Iii=1I_{ii}=1Iii​=1. מכיוון שזה חסם עליון, זהו מקסימום ולכן, זהו הפתרון האופטימלי לבעיה מהסעיף הקודם.
∎

תרגיל (4 [ד])

מהי המטריצה האופטימלית Q∗Q^*Q∗ אותה חיפשנו?

כדי למצוא את המטריצה האופטימלית, צריך לזכור מהו ZZZ.
אנו יודעים כי: Z∗=T(Q∗)=Vt(Q∗)tU=IZ^*=T(Q^*)=V^t(Q^*)^tU=IZ∗=T(Q∗)=Vt(Q∗)tU=I ולכן נקבל כי:

(Q∗)t=VUt(Q^*)^t=VU^t(Q∗)t=VUt Q∗=UVtQ^*=UV^tQ∗=UVt

כאשר U,VU,VU,V נתונות מפירוק SV ⁣DSV\!DSVD של AAA.

תרגיל 5

תרגיל (5 [הקדמה])

דרגה יציבה של מטריצה A∈Rn×nA \in \mathbb{R}^{n\times n}A∈Rn×n (שאינה מטריצת האפס) מוגדרת ע"י:

srank(A)=∥A∥F2σmax2srank(A)=\frac{\left\lVert A \right\rVert _{F}^2}{\sigma_{max}^2}srank(A)=σmax2​∥A∥F2​​

כאשר ∥A∥F\left\lVert A \right\rVert_{F}∥A∥F​ היא נורמת פורביניוס של AAA ו-σmax\sigma_{max}σmax​ הוא הערך הסינגולרי הגדול ביותר של AAA.
דרגה יציבה משמשת כקירוב יעיל לחישוב דרגת מטריצה ונעשה בה שימוש במחקר של אלגוריתמי גירוב דרגה מבוסס SV ⁣DSV\!DSVD.
נרצה להכיר את תכונות הדרגה היציבה כדי להבין מדוע היא יכולה לשמש כקירוב לחישוב דרגה של מטריצה.

תרגיל (5 [א])

הראו כי אם כל nnn העמודות של AAA שוות לוקטור v‾≠0\underline{v} \neq 0v​=0 מתקיים: srank(A)=1srank(A)=1srank(A)=1.
רמז: ראינו בכיתה כי מתקיים ∥A∥F2=tr(AtA)\left\lVert A \right\rVert_{F}^2=tr(A^tA)∥A∥F2​=tr(AtA) וגם כי tr(AtA)=∑i=1nσi2tr(A^tA)=\displaystyle\sum_{i=1}^n \sigma_{i}^2tr(AtA)=i=1∑n​σi2​.

הוכחה:

srank(A)=∥A∥F2σmax2=tr(AtA)σmax2=∑i=1nσi2σmax2srank(A)=\frac{\left\lVert A \right\rVert _{F}^2}{\sigma_{max}^2}=\frac{tr(A^tA)}{\sigma_{max}^2}= \frac{\displaystyle \sum_{i=1}^n \sigma_{i}^2}{\sigma_{max}^2}srank(A)=σmax2​∥A∥F2​​=σmax2​tr(AtA)​=σmax2​i=1∑n​σi2​​

אם A=(∣∣∣v‾v‾…v‾∣∣∣)A=\begin{pmatrix}\vert & \vert & & \vert \\ \underline{v} & \underline{v} & \dots & \underline{v} \\ \vert & \vert & & \vert\end{pmatrix}A=​∣v​∣​∣v​∣​…​∣v​∣​​ אזי מתקיים כי:

AtA=(−v‾t−−v‾t−⋮−v‾t−)(∣∣∣v‾v‾…v‾∣∣∣)=(v‾tv‾…v‾tv‾⋮⋱⋮v‾tv‾…v‾tv‾)A^tA=\begin{pmatrix} - & \underline{v}^t & - \\ - & \underline{v}^t & - \\ & \vdots \\ - & \underline{v}^t & - \end{pmatrix}\begin{pmatrix}\vert & \vert & & \vert \\ \underline{v} & \underline{v} & \dots & \underline{v} \\ \vert & \vert & & \vert\end{pmatrix}=\begin{pmatrix} \underline{v}^t\underline{v} & \dots & \underline{v}^t\underline{v} \\ \vdots & \ddots & \vdots \\ \underline{v}^t\underline{v} & \dots & \underline{v}^t\underline{v} \end{pmatrix}AtA=​−−−​v​tv​t⋮v​t​−−−​​​∣v​∣​∣v​∣​…​∣v​∣​​=​v​tv​⋮v​tv​​…⋱…​v​tv​⋮v​tv​​​

מכיוון שיש nnn שורות זהות במטריצה, לפי משפט יש לה את הע"ע σ=0\sigma=0σ=0 מר"א של n−1n-1n−1.
לפי משפט nv‾tv‾=tr(AtA)=∑σin\underline{v}^t\underline{v}=tr(A^tA)=\sum \sigma_{i}nv​tv​=tr(AtA)=∑σi​ ולכן, σmax=nv‾tv‾\sigma_{max}=n\underline{v}^t\underline{v}σmax​=nv​tv​ ולכן:

srank(A)=σmax2+∑i=1n−102σmax2=σmax2σmax2=1srank(A)=\frac{\sigma_{max}^2+\sum_{i=1}^{n-1} 0^2}{\sigma_{max}^2}=\frac{\sigma_{max}^2}{\sigma_{max}^2}=1srank(A)=σmax2​σmax2​+∑i=1n−1​02​=σmax2​σmax2​​=1

∎

תרגיל (5 [ב])

הראו כי אם AAA אורתונורמלית מתקיים srank(A)=nsrank(A)=nsrank(A)=n.

הוכחה:
נתון כי AAA אורתונורמלית ונבצע לה פירוק SV ⁣DSV\!DSVD:

A=UΣVtA=U\Sigma V^tA=UΣVt

נקבע כי U=AU=AU=A שכן הדרישה על UUU היא שהיא תהיה אורותונורמלית, ואז נקבל כי Σ=Vt=V=I\Sigma=V^t=V=IΣ=Vt=V=I ולכן, כל הערכים הסינגולריים של AAA שווים(הם לאו דווקא 1, אך הם כן שווים)
לכן מתקיים:

srank(A)=1σmax2∑i=1nσi2=nσmax2σmax2=nsrank(A)=\frac{1}{\sigma_{max}^2}\sum_{i=1}^n \sigma_{i}^2=\frac{n\sigma_{max}^2}{\sigma_{max}^2}=nsrank(A)=σmax2​1​i=1∑n​σi2​=σmax2​nσmax2​​=n

∎

תרגיל (5 [ג])

באופן כללי, הראו כי תמיד מתקיים 1≤srank(A)≤n1\leq srank(A)\leq n1≤srank(A)≤n.

הוכחה:
אנו יודעים כי 0≤σ0\leq \sigma0≤σ לכל ערך סינגולרי. לכן, המצב המינימלי של srank(A)srank(A)srank(A) הינו כאשר כל הערכים הסינגולריים הם 000.
זה מתקיים אך ורק למטריצת האפס ולכן, חייב להיות לפחות ערך סינגולרי 111 אשר גדול מ-000.
נניח כי קיים רק ערך סינגולרי אחד שכזה ואז:

srank(A)=1σmax2∑i=1nσi2≥0+⋯+0+σmax2+0+⋯+0σmax2=1srank(A)= \frac{1}{\sigma_{max}^2}\sum_{i=1}^n \sigma_{i}^2\geq \frac{0+\dots+0+\sigma_{max}^2+0+\dots+0}{\sigma_{max}^2}=1srank(A)=σmax2​1​i=1∑n​σi2​≥σmax2​0+⋯+0+σmax2​+0+⋯+0​=1

המצב המקסימלי מתרחש כאשר כל הערכים הסינגולריים זהים, שכן אז הם כולם ה-maxmaxmax ולכן מתקיים:

srank(A)=1σmax2∑i=1nσi2≤nσmax2σmax2=nsrank(A)= \frac{1}{\sigma_{max}^2}\sum_{i=1}^n \sigma_{i}^2 \leq \frac{n\sigma_{max}^2}{\sigma_{max}^2}=nsrank(A)=σmax2​1​i=1∑n​σi2​≤σmax2​nσmax2​​=n

לכן מתקיים כי:

1≤srank(A)≤n1\leq srank(A)\leq n1≤srank(A)≤n

∎

תרגיל (5 [ד])

הראו כי הדרגה היציבה חוסמת מלמטה את דרגת המטריצה. כלומר:

srank(A)≤rank(A)srank(A)\leq rank(A)srank(A)≤rank(A)

הוכחה:
נסמן rank(A)=rrank(A)=rrank(A)=r. אנו יודעים כי יש ל-AAA בדיוק rrr ערכים סינגולריים ולכן:

srank(A)=1σmax2∑i=1rσi2≤1σmax2∑i=1rσmax2=r=rank(A)srank(A)=\frac{1}{\sigma_{max}^2}\sum_{i=1}^r \sigma_{i}^2\leq \frac{1}{\sigma_{max}^2}\sum_{i=1}^r \sigma_{max}^2=r =rank(A)srank(A)=σmax2​1​i=1∑r​σi2​≤σmax2​1​i=1∑r​σmax2​=r=rank(A)

לכן מתקיים:

srank(A)≤rank(A)srank(A)\leq rank(A)srank(A)≤rank(A)

∎

תרגיל 6

תרגיל (6 [א])

נורמה ∥⋅∥\lVert \cdot \rVert∥⋅∥ של מטריצה נקראת אינווריאנטית יוניטרית אם לכל מטריצה A∈Rm×nA \in \mathbb{R}^{m\times n}A∈Rm×n ומטריצות יוניטריות Q∈Rn×nQ \in \mathbb{R}^{n\times n}Q∈Rn×n ו-P∈Rm×mP \in \mathbb{R}^{m\times m}P∈Rm×m מתקיים:

∥PAQ∥=∥A∥\left\lVert PAQ \right\rVert =\left\lVert A \right\rVert ∥PAQ∥=∥A∥

הראו כי נורמת פורביניוס אינווריאנטית יוניטרית. כלומר, הראו כי מתקיים ∥PAQ∥F2=∥A∥F2\left\lVert PAQ \right\rVert_{F}^2=\left\lVert A \right\rVert_{F}^2∥PAQ∥F2​=∥A∥F2​.

הוכחה:

∥PAQ∥F2=tr(QtAtPtPAQ)=↓PtP=Itr(QtAtAQ) ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣=↓tr(AB)=tr(BA) ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣tr(AtAQQt) ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣=↓QtQ=QQt=I ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣ ⁣tr(AtA)=∥A∥F2\left\lVert PAQ \right\rVert _{F}^2=tr(Q^tA^tP^tPAQ) \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ P^tP=I \end{matrix}}{=}tr(Q^tA^tAQ)\!\!\!\!\!\!\!\!\!\!\underset{\begin{matrix} \downarrow \\ tr(AB)=tr(BA) \end{matrix}}{=}\!\!\!\!\!\!\!\!\!\! tr(A^tAQQ^t) \!\!\!\!\!\!\!\!\!\!\underset{\begin{matrix} \downarrow \\ Q^tQ=QQ^t=I \end{matrix}}{=}\!\!\!\!\!\!\!\!\!\!tr(A^tA)=\left\lVert A \right\rVert _{F}^2∥PAQ∥F2​=tr(QtAtPtPAQ)↓PtP=I​=​tr(QtAtAQ)↓tr(AB)=tr(BA)​=​tr(AtAQQt)↓QtQ=QQt=I​=​tr(AtA)=∥A∥F2​

∎

תרגיל (6 [ב])

נסמן ב-σi(A)\sigma_{i}(A)σi​(A) את הערך הסינגולרי ה-iii של AAA. הראו כי מתקיים:

∥A∥F=∑i=1σi2(A)\left\lVert A \right\rVert _{F}=\sqrt{ \sum_{i=1} \sigma_{i}^2(A) }∥A∥F​=i=1∑​σi2​(A)​

רמז: העזרו בפירוק SV ⁣DSV\!DSVD של AAA ובתכונות ה-tracetracetrace.

הוכחה:
AAA היא מטריצה ולכן קיים עבורה פירוק SV ⁣DSV\!DSVD המוגדר להיות A=UΣVtA=U\Sigma V^tA=UΣVt.

∥A∥F2=tr(AtA)=tr(VΣUtUΣVt)=↓UtU=Itr(VΣ2Vt)=↓tr(AB)=tr(BA)tr(VtVΣ2)=↓VtV=Itr(Σ2)\left\lVert A \right\rVert _{F}^2=tr(A^tA)=tr(V\Sigma U^tU\Sigma V^t) \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ U^tU=I \end{matrix}}{=}tr(V\Sigma^2V^t) \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ tr(AB)=tr(BA) \end{matrix}}{=}tr(V^tV\Sigma^2) \underset{\begin{matrix} \downarrow \\ V^tV=I \end{matrix}}{=} tr(\Sigma^2)∥A∥F2​=tr(AtA)=tr(VΣUtUΣVt)↓UtU=I​=​tr(VΣ2Vt)↓tr(AB)=tr(BA)​=​tr(VtVΣ2)↓VtV=I​=​tr(Σ2)

Σ\SigmaΣ היא מטריצה אלכסונית שאיברי האלכסון שלה הם הערכים הסינגולריים של AAA. נסמן rank(A)=rrank(A)=rrank(A)=r. לפי משפט ל-AAA יש בדיוק rrr ערכים סינגולריים. לכן מתקיים:

Σ2=(σ12⋱σr20⋱0)\Sigma^2=\begin{pmatrix} \sigma_{1}^2 \\ & \ddots \\ & & \sigma_{r}^2 \\ & & & 0 \\ & & & & \ddots \\ & & & & & 0 \end{pmatrix}Σ2=​σ12​​⋱​σr2​​0​⋱​0​​

ולכן:

∥A∥F2=tr(Σ2)=∑i=1rσi2(A)\left\lVert A \right\rVert_{F}^2= tr(\Sigma^2)=\sum_{i=1}^r \sigma_{i}^2(A)∥A∥F2​=tr(Σ2)=i=1∑r​σi2​(A)

ולכן מתקיים:

∥A∥F=∑i=1rσi2(A)\left\lVert A \right\rVert _{F}=\sqrt{ \sum_{i=1}^r \sigma_{i}^2(A) }∥A∥F​=i=1∑r​σi2​(A)​

∎